The Reflection of Shia’s Understanding of the Companions to the Interpretations of the Quran

Abstract

Hz. Peygamber'in vefatının ardından İslâm ümmeti içinde vuku bulan çeşitli olaylar sonucu ortaya çıkan mezheplerden biri Şîa'dır. Bu mezhebin inanç menşeini imâmet anlayışları oluşturmaktadır. Benimsedikleri bu esas onların sahâbe hakkındaki görüşlerini de belirlemiştir. Şîa'ya göre Kur'ân'ın anlaşılmasında ana kaynaklar, Kur'ân'ın kendisiyle birlikte, Hz. Peygamber ve Ehl-i beyt imamlarıdır. Ancak her ne kadar Hz. Peygamber'i ana kaynak olarak zikretseler de inandıkları hususları imamlara söyletme tavrını öne çıkarmışlardır. Pek çok âyeti bağlamından kopararak imamlar ve onların velâyeti ile ilişkilendirmişlerdir. Sahâbenin övüldüğü veya insanların olumlu özelliklerinden bahseden pek çok âyetin kendi değer verdikleri kimseler hakkında nazil olduğunu ifade etmişlerdir. Ashabın ikaz edildiği yahut içinde kâfir, münafık gibi olumsuz ifadelerin yer aldığı âyetleri ise ashaptan sevmedikleri kimselerle ilişkilendirmişlerdir. Netice olarak ashap hakkında inen pek çok âyeti –özellikle ilk dönem Şiî müfessirleri- nüzûl sebeplerinden ve bağlamdan bağımsız olarak değerlendirdikleri görülmüştür. Anahtar Sözcükler: Tefsir, Şîa, imâmet, sahâbe, övgü, ikaz.One of the sects that emerged as a result of various events within the Islamic ummah after the death of the Prophet is the Shia. The origin of this sect is based on imamate understandings. This principle they adopted also determined their views about the Companions. According to Shia, the main sources in understanding the Quran are the Qur'an itself, Hz. Prophet and Ahl al-Bayt are imams. However, although they cite the Prophet as the main source, they emphasized the attitude of making the imams say what they believed. They took many verses out of context and associated them with the imams and their custody. They stated that many verses praising the Companions or mentioning the positive characteristics of people were sent down about the people they value. They associated the verses in which the Companions were warned or that contain negative expressions such as unbelievers and hypocrites with the people they did not like. As a result, it has been seen that they evaluated many verses about the Companions - especially by the early Shiite commentators - regardless of their reasons and context. Keywords: Tafsir (interpretation), Shia, imâma, sahabe (The Companions), praise, warning.