Aktif Öğrenme Modeline Dayalı Hazırlanan Etkinliklerin Ortaöğretim Öğrencilerinin Bilişim Etiği Farkındalıklarına Yansımaları

Abstract

This research aims to examine the effect of teaching the Ethics, Security and Society Unit with activities based on active learning approach on students' awareness of information ethics and to evaluate students' opinions on the teaching process. The research was conducted in a case study design, which is one of the qualitative research methods. The study group of the research consists of 18 students studying in the ninth grade of a high school located in a district of Trabzon province in the 2023-2024 Academic Year. Within the scope of the research, a teaching process including various active learning-based activities on the subjects of Copyright, Privacy, Integrity, Cyberbullying and Information Security was designed and implemented. In the research, the participants' awareness of information ethics was determined through an evaluation form consisting of scenarios based on real-life problems. The students' opinions on the implemented teaching process were revealed with the data obtained from the semi-structured interview form. The research data obtained based on the qualitative approach were transformed into findings that would answer the research problems using content analysis and descriptive analysis methods. The research results show that teaching activities based on active learning contribute positively to students' awareness of informatics ethics. The findings obtained were evaluated as the teaching practice benefited students in recognizing ethical situations, analyzing situations and producing solutions for situations. It was observed that the activities in the teaching process were adopted by the students, found effective, accepted as fun and provided them with the opportunity to gain new knowledge and skills. It was understood that the students were most satisfied with the presentation preparation and presentation activity and poster/brochure preparation activities in the practice.Bu araştırma Etik, Güvenlik ve Toplum Ünitesinin aktif öğrenme yaklaşımına dayalı etkinlikler ile öğretiminin öğrencilerin bilişim etiği farkındalıklarına etkisini incelemeyi ve öğretim faaliyetlerine dair öğrenci görüşlerini değerlendirmeyi amaçlamaktadır. Araştırma nitel araştırma yöntemlerinden durum çalışması deseninde gerçekleştirilmiştir. Araştırmanın çalışma grubu 2023-2024 Eğitim-Öğretim Yılında Trabzon ilinin bir ilçesinde bulunan bir lisenin dokuzuncu sınıfında öğrenim gören 18 öğrenciden oluşmaktadır. Araştırma kapsamında Telif Hakkı, Gizlilik, Doğruluk, Siber Zorbalık ve Bilgi güvenliği konularına yönelik aktif öğrenme temelli çeşitli etkinlikler içeren bir öğretim faaliyetleri tasarlanmış ve uygulanmıştır. Araştırmada katılımcıların bilişim etiğine yönelik farkındalıkları gerçek yaşam problemlerine dayalı senaryolardan oluşan değerlendirme formu aracılığıyla belirlenmiştir. Öğrencilerin uygulanan öğretim faaliyetlerine ilişkin görüşleri ise yarı yapılandırılmış görüşme formundan elde edilen verilerle ortaya konulmuştur. Nitel yaklaşıma dayalı olarak elde edilen araştırma verileri içerik analizi ve betimsel analiz yöntemi kullanılarak araştırma problemlerine yanıt verecek şekilde bulgulara dönüştürülmüştür. Araştırma sonuçları aktif öğrenmeye dayalı öğretim etkinliklerinin öğrencilerin bilişim etiği farkındalıklarına olumlu katkı sağladığını göstermektedir. Ulaşılan bulgular yürütülen öğretim uygulamasının öğrencilerin etik durumları fark etme, durumları çözümleme ve durumlara yönelik çözümler üretebilmelerine fayda sağladığı şeklinde değerlendirilmiştir. Öğretim sürecindeki faaliyetlerin öğrenciler tarafından benimsendiği, etkili bulunduğu, eğlenceli kabul edildiği ve onlara yeni bilgi ve beceri kazanma fırsatı da oluşturduğu görülmüştür. Öğrencilerin yürütülen uygulamada en çok sunu hazırlama ve sunma etkinliği ile afiş/broşür hazırlama etkinliklerinden memnun kaldıkları anlaşılmıştır.