İbn Fûrek'e Göre Haberi Sıfatlar

Abstract

The Ash'ariyya sect has had a great influence against heretical sects among Muslims since the day it first emerged. It can be said that the reason for the sect being so influential is because of the refutations made by the founder of the sect, Imam Ash'ari, against the Mu'tazila. After Imam Ash'ari, the Ash'ariyya sect has been supported by scholars who have represented this school beautifully. In almost every period, there have been scholars who have come to the fore with the Ash'ari sect. For example, Ghazali, Fakhr al-Din al-Razi, and Juwayni can be given as examples. The sect could not become fully systematic when it emerged. However, immediately after Ash'ari, names such as Baqillani and Ibn Furak systematically developed and developed this sect. In this study, we will examine and discuss how Ibn Furak, who contributed to the systematicization of the Ash'ari school, handled the subject of khabari attributes. Ibn Furak is a scholar who thought that khabari attirubutes should be interpreted. In his work Mushkil al-Hadith, Ibn Furak focused on the khabari attributes conveyed in the narrations and the mistakes made about them. Therefore, in this study, we will also examine Ibn Furak's understanding and approach to the interpretation of khabari attributes.Eş'ariyye mezhebi ortaya çıkmış olduğu ilk günden itibaren Müslümanlar arasında ortaya çıkan bid'at fırkalara karşı mücadele etmede büyük bir etkiye sahip olmuştur. Mezhebin bu kadar etkili olmasının mezhebin kurucusu olan imam Eş'arî'nin Mu'tezile'ye karşı yapmış olduğu reddiyelerden dolayı olduğu söylenebilir. Eş'ariyye mezhebi, imam Eş'arî'den sonra bu mezhebi güzel bir şekilde temsil eden âlimler tarafından desteklenmiştir. Neredeyse her dönemde Eş'arîlik mezhebi ile ön plana çıkan âlimler olmuştur. Örneğin Cüveynî, Gazzâlî ve Fahreddin er-Râzî bunlara örnek gösterilebilir. Mezhep ortaya çıkmış olduğu zamanlarda sistematik hale gelememiştir. Ancak Eş'arî'den hemen sonra mezhepte Bâkıllânî ve İbn Fûrek gibi isimler bu mezhebi sistematik hale getirip geliştirmişlerdir. Biz bu çalışmamızda Eş'arî mezhebinin sistematik hale gelmesinde katkıları olan İbn Fûrek'i ve onun haberî sıfatlar konusunu nasıl ele aldığını inceleyip ele aldık. İbn Fûrek haberî sıfatların te'vil edilmesinin gerektiğini düşünen bir âlimdir. İbn Fûrek, bilhassa Müşkilü'l-Hadis adlı eserinde rivayetlerde aktarılan haberî sıfatlar ve bunların anlaşılması hususunda düşülen yanlışlar üzerinde yoğunlaşmıştır. Bundan dolayı bu çalışma içerisinde biz de İbn Fûrek'in haberî sıfatlar hakkında ortaya koymuş olduğu te'vil anlayışını ele aldık ve te'vilde izlediği temel prensipleri belirledik.