Türk Dizilerinde Aile İçiletişim ve Değer Çatışması: Bahar ve Uzak Şehir Dizileri

Abstract

Television series, beyond being just a means of entertainment, have become one of the important forms of cultural narrative in which social values, norms and conflicts are presented. Family relationships and communication styles presented in the series bear traces of the values of the society, and especially communication conflicts within the family are seen through the tensions between the values of individuals. In the study, it was revealed through which values the intra-family communication conflicts regarding the traditional and modern Turkish family structure are presented in Turkish TV series. In this direction, with purposeful sampling, the TV series Bahar and Uzak Şehir, which were broadcast on national television in the 2024-2025 broadcast period in Turkey and had the highest viewing rate, were selected, and the content analysis method, one of the qualitative research methods, was used to reveal how values were presented as the source of communication conflicts in traditional and modern family structures in these series. The analyzes were tabulated and interpreted using the MAXQDA program. As a result of the research, the values that are the common source of conflict in family communication in both TV series are family security, freedom, mature love, ambitious, caring, honest and helpful values. While the most used value was the value of self-respect in the Bahar series, where conflicts regarding the modern family structure were discussed, the value of affection was the most used value in the Uzun Şehir series, where conflicts regarding the traditional family structure were discussed. In this regard, one of the most basic results of the research is that women, who are limited to the roles of mother, wife and daughter-in-law, which are at the center of family communication, are presented as a source of conflict with the value of self-respect in a series reflecting the modern family structure, and with the value of affection in a series reflecting the traditional family structure. This is presented as a condition for achieving the reconciliation expected from the woman and therefore the family in both family structures, and is even reproduced due to the nature of the cultural functions of the mass media.Televizyon dizileri, sadece eğlence aracı olmasının ötesinde toplumsal değerlerin, normların ve çatışmaların sunulduğu önemli kültürel anlatı biçimlerinden biri haline gelmiştir. Dizilerde sunulan aile ilişkileri ve iletişim biçimleri, toplumun değerlerine dair izler taşımakta, özellikle aile içi iletişim çatışmaları bireylerin sahip oldukları değerler arasındaki gerilimler üzerinden görülmektedir. Çalışmada, Türk dizilerinde geleneksel ve modern Türk aile yapısına dair aile içi iletişim çatışmalarının hangi değerler üzerinden sunulduğu ortaya koyulmuştur. Bu doğrultuda amaçlı örneklem ile Türkiye'de 2024-2025 yayın döneminde ulusal televizyonlarda yayınlanan ve en yüksek izlenme oranına sahip Bahar ve Uzak Şehir dizileri seçilmiş, söz konusu dizilerde geleneksel ve modern aile yapılarına ait iletişim çatışmalarının kaynağı olarak değerlerin nasıl sunulduğunu ortaya koymak amacı ile nitel araştırma yöntemlerinden içerik analizi yöntemi kullanılmıştır. Yapılan analizler ise MAXQDA programı kullanılarak tablolaştırılmış ve yorumlanmıştır. Araştırma sonucunda her iki dizide aile içi iletişimde ortak çatışma kaynağı olan değerler aile güvenliği, özgürlük, olgun sevgi, hırslı, sevecen, dürüst ve yardımsever değerleridir. Modern aile yapısına dair çatışmaların ele alındığı Bahar dizisinde en çok kullanılan değer kendine saygı değeri olurken, geleneksel aile yapısına dair çatışmaların ele alındığı Uzak Şehir dizisinde ise sevecen değeri en çok kullanılan değerler olmuştur. Bu doğrultuda araştırmanın en temel sonuçlarından biri aile içi iletişimin odağında yer alan anne-eş-gelin rolleriyle sınırlanan kadının modern aile yapısını yansıtan bir dizide kendine saygı değeriyle, geleneksel aile yapısını yansıtan bir dizide ise sevecen değeri ile çatışma kaynağı olarak sunulması, her iki aile yapısında kadından ve dolayısıyla aileden beklenen uzlaşmanın sağlanmasının koşulu olarak sunulmakta ve hatta kitle iletişim araçlarının kültürel işlevlerinin doğası gereği yeniden üretilmektedir.