5-6 Yaş Çocukları İçin STEM Tabanlı Probleme Dayalı Dijital Etkinliklerin Geliştirilmesi ve Yaratıcılık ile Eleştirel Düşünme Becerilerine Etkisi

Abstract

The project aims to determine the effect of STEM-based problem-based digital and original activities, which have been developed to enhance the creativity and critical thinking skills of 5-6-year-old children, on these skills. The project was conducted in successive phases using qualitative, design-based, and quantitative research approaches. To carry out the STEM-based problem-based digital and original activities, the physical conditions and infrastructure of the environment and the readiness of the application group were determined before the applications. The case study method was employed to identify the situation and identify requirements, and clinical interviews and observation studies were used throughout the process. These activities were concluded based on feedback regarding applicability, usability, comprehensibility, and attractiveness criteria by ADDIE model in design-based research. The quasi-experimental method with a control group was preferred to determine the effect of the developed digital and original activities on the creativity and critical thinking skills of 5-6-year-old children. According to the data, (i) These activities should be organized by identifying institutions that provide the necessary physical conditions for implementation while allowing individual effort. Moreover, activities involving the main character should be design-based, non-addictive, and skill-oriented. (ii) It was revealed that these activities should be finalized by organizing them in a way that is based on daily life problems, focuses on the problem-solving process, allows for digital and original STEM activities in science, and the variable selection should be handled by the age and cognitive level of the participants. (iii) It was determined that the change in critical thinking and creativity skills of the experiment I group in which digital STEM activities were carried out differed significantly from the change in critical thinking and creativity skills of the experiment II group in which original STEM activities were carried out and the control group in which curriculum practices continued.5-6 yaş grubu çocukların yaratıcılık ve eleştirel düşünme becerilerini geliştirmek için STEM tabanlı probleme dayalı geliştirilen dijital ve özgün etkinliklerin ilgili beceriler üzerine etkisini tespit etmenin amaçlandığı araştırma kapsamında nitel araştırma, tasarım tabanlı araştırma ve nicel araştırma olmak üzere birbirini takip eden araştırma yöntemleri ile süreç yürütülmüştür. Geliştirilen STEM tabanlı probleme dayalı dijital ve özgün etkinliklerin araştırmanın amaçlarına ve hedeflerine uygun olarak yürütülebilmesi adına öncelikle ortamın fiziki koşulları ve alt yapı imkânları ile uygulama grubunun hazırbulunuşlukları tespit edilmiştir. İlgili süreç özel durum çalışması yöntemi tercih edilerek yürütülmüş ve süreç içerisinde gözlem çalışmalarından ve klinik mülakatlardan yararlanılmıştır. Durum tespitine bağlı olarak STEM tabanlı probleme dayalı dijital ve özgün etkinliklerin geliştirilmesi sürecine geçilmiş ve tasarım tabanlı araştırma doğrultusunda ADDIE modeli aracılığıyla etkinlikler tasarlanmıştır. Alan uzmanları, uygulama grubunda yer alan çocuklar ve öğretmen görüşleri çerçevesinde uygulanabilirlik, kullanılabilirlik, anlaşılabilirlik ve ilgi çekicilik kriterlerine bağlı olarak etkinliklere son hali verilmiştir. Geliştirilen dijital ve özgün etkinliklerin 5-6 yaş grubu çocukların yaratıcılık ve eleştirel düşünme becerileri üzerine etkisini belirlemek adına ise kontrol gruplu yarı deneysel yöntem tercih edilmiş ön-test son-test sonuçları arasında anlamlı farklılık durumu değerlendirilmiştir. Elde edilen verilere göre; (i) Uygulama sürecine yönelik fiziki koşulları sağlayan ve bireysel çalışmaya imkân tanıyan kurumların tespit edilmesi sağlanarak uygulama içerisinde ana karakter çevresinde gelişen, tasarım temelli, bağımlılık oluşturmayan ve beceri gelişimine odaklanan dijital ve özgün etkinliklerin tasarlanması gerektiği ortaya konulmuştur. (ii) Dijital ve özgün etkinliklerin günlük yaşam problemlerini temele alan, problem çözme sürecine odaklanan, fen bilimlerinde dijital ve özgün olarak STEM etkinliği yürütmeye imkân veren ve değişken seçiminin yaş ve biliş seviyesine uygun olarak ele alınacak şekilde düzenleneceği ortaya çıkarılmıştır. (iii) Dijital STEM etkinliklerinin yürütüldüğü deney I grubunun eleştirel düşünme ve yaratıcılık becerisindeki değişim özgün STEM etkinliklerinin yürütüldüğü deney II grubunun ve müfredat uygulamalarının devam ettiği kontrol grubunun eleştirel düşünme ve yaratıcılık becerisindeki değişimden anlamlı olarak farklılaştığı belirlenmiştir.