Dart Sporcularının Dikkat ve Odaklanmalarının Atış Puanlarına Olan Etkisinin İncelenmesi

Abstract

Bu araştırmanın temel amacı, dart sporu ile ilgilenen genç sporcuların dikkat ve odaklanma düzeylerinin, atış performansları üzerindeki etkisini incelemektir. Spor performansı yalnızca fiziksel yeterlilikle sınırlı olmayıp, bireyin zihinsel süreçlerinin de önemli katkılar sağladığı bilinmektedir. Özellikle dikkat ve odaklanma gibi bilişsel beceriler, hassasiyet ve isabet gerektiren spor dallarında başarıyı doğrudan etkileyen faktörler arasında yer almaktadır. Bu bağlamda, dart sporunun doğası gereği yüksek dikkat gerektirmesi, bu çalışmayı önemli kılmaktadır. Çalışmamızda Nicel araştırma yöntemlerinden ilişkisel tarama modeli (correlational research design) kullanılmış ve katılımcıların seçimi, amaçlı örnekleme yöntemi kullanılarak gerçekleştirilmiştir. Araştırma grubunu, 14-18 yaş aralığında yer alan 15 erkek 15 kadın toplam 30 orta öğretimde öğrenim gören amatör dart sporcuları oluşturmaktadır. Bu yaş aralığı, bireylerin hem fiziksel hem de bilişsel olarak hızlı gelişim gösterdikleri kritik bir dönem olması nedeniyle tercih edilmiştir. Katılımcıların dikkat ve odaklanma düzeylerinin ölçülmesi ve elde edilen verilerin atış puanları ile karşılaştırılması, spor performansını etkileyen zihinsel faktörlerin değerlendirilmesi açısından anlamlı veriler sunmaktadır. Veri toplama sürecinde, dikkat ve odaklanma düzeyleri Brainwaves Starter Kit ve MindWave Mobile EEG cihazı kullanılarak nesnel olarak ölçülmüştür. Ölçümler, Trabzon'da yer alan Beşirli Çok Amaçlı Spor Salonu'nda kontrollü bir ortamda gerçekleştirilmiştir. Katılımcıların dart atış performansları ile bilişsel ölçümleri arasındaki ilişki, istatistiksel yöntemlerle analiz edilmiştir. Araştırmada tanımlayıcı istatistikler, normallik testleri, Mahalanobis uzaklık analizi, bağımsız örneklemler t-testi, tek yönlü ANOVA, korelasyon analizi ve çoklu doğrusal regresyon analizleri yapılmıştır. Elde edilen bulgular, dikkat ve odaklanma düzeylerinin dart sporcularının atış puanları üzerinde anlamlı olmasa da bir ilişkisinin olduğunu ortaya koymaktadır. Bu çalışmadan elde edilen sonuçlar; genç sporcuların performansında yalnızca fiziksel becerilerin değil, zihinsel süreçlerin de rol oynayabileceğini düşündürmektedir. Dolayısıyla bu çalışma, dart gibi bireysel sporlarda zihinsel yetkinliklerin potansiyel etkisine dikkat çekerek, ileride yapılacak araştırmalara ve antrenman programlarının geliştirilmesine katkıda bulunabileceği düşünülmektedir.The primary objective of this study is to investigate the impact of attention and focus levels in young athletes interested in darts on their shooting performance. It is known that sports performance is not only limited to physical competence, but also the mental processes of the individual make important contributions. In particular, cognitive skills such as attention and focus are among the factors that directly affect success in sports that require precision and accuracy. In this context, the fact that darts is an inherently attention-demanding sport makes this study important. In this study, a correlational research design, a quantitative research method, was employed, and participants were selected using a purposive sampling approach. The research group consisted of 30 secondary school amateur darts athletes, comprising 15 males and 15 females, between the ages of 14 and 18. This age range was preferred because it is a critical period in which individuals develop rapidly both physically and cognitively. Measuring the attention and focus levels of the participants and comparing the obtained data with the throwing scores provides meaningful insights into evaluating the mental factors that affect sports performance. During the data collection process, attention and focus levels were objectively measured using the Brainwaves Starter Kit and the MindWave Mobile EEG device. The measurements were conducted in a controlled environment at the Beşirli Multi-Purpose Sports Hall in Trabzon. Statistical methods analysed the relationship between participants' dart-throwing performance and cognitive measures. Descriptive statistics, normality tests, Mahalanobis distance analysis, independent samples t-test, one-way ANOVA, correlation analysis and multiple linear regression analysis were performed. The findings revealed that attention and focus levels have a relationship, although not significant, with the throwing scores of dart athletes. The results obtained from this study suggest that not only physical skills but also mental processes play a role in the performance of young athletes. Therefore, this study may contribute to future research and the development of training programs by drawing attention to the potential effect of mental competencies in individual sports such as darts.